Táo Bón Sau Sinh: 7 Cách Hỗ Trợ Đi Ngoài Dễ Hơn Và Mốc Cần Đi Khám

Táo bón sau sinh khá thường gặp do mất nước, ít vận động, thay đổi ăn uống, sợ đau tầng sinh môn và tác dụng của sắt hoặc thuốc giảm đau. Mẹ có thể bắt đầu bằng uống đủ nước, tăng chất xơ từ từ, đi lại nhẹ và không nhịn đại tiện; không tự dùng thuốc xổ khi đang cho con bú.

Vì sao sau sinh dễ bị táo bón?

Sau sinh, nhịp sinh hoạt thay đổi, mẹ có thể uống ít nước và ít vận động. Một số thuốc giảm đau nhóm opioid và viên sắt cũng làm phân cứng hơn. Nếu có vết khâu hoặc trĩ, tâm lý sợ đau khiến mẹ trì hoãn đi vệ sinh, làm phân lưu lại lâu và khô thêm.

Thế nào được xem là táo bón?

Không chỉ dựa vào số lần đi ngoài. Phân cứng, phải rặn nhiều, đau khi đi, cảm giác đi chưa hết hoặc ít hơn thói quen bình thường đều có thể là táo bón. NHS cho biết có thể vài ngày sau sinh mới đi ngoài, nhưng cần chủ động tránh để táo bón kéo dài.

7 cách giúp đi ngoài dễ hơn

1. Uống đều trong ngày: đặt chai nước gần nơi cho bé bú hoặc nghỉ ngơi.
2. Tăng chất xơ từ từ: thêm rau, trái cây, đậu, yến mạch và ngũ cốc nguyên hạt.
3. Kết hợp nước với chất xơ: tăng xơ nhưng uống quá ít có thể làm đầy bụng hoặc phân cứng hơn.
4. Đi lại nhẹ: vài lượt đi bộ ngắn trong nhà nếu bác sĩ cho phép.
5. Không nhịn: đi vệ sinh khi có nhu cầu, dành thời gian yên tĩnh.
6. Tư thế thuận lợi: kê chân trên ghế thấp để đầu gối cao hơn hông, thả lỏng và tránh rặn kéo dài.
7. Trao đổi về thuốc: hỏi bác sĩ nếu viên sắt hoặc thuốc giảm đau làm táo bón nặng.

Nên ăn gì trong một ngày?

Bột chuối xanh có tinh bột kháng và có thể bổ sung vào chế độ ăn, nhưng không phải thuốc trị táo bón. Nếu muốn thử, bắt đầu lượng nhỏ, uống đủ nước và dừng nếu đầy bụng nhiều. Mẹ đang cho con bú không cần kiêng khem quá mức nếu không có chỉ định riêng.

Có nên tự dùng thuốc nhuận tràng?

Không nên tự chọn thuốc, đặc biệt khi đang cho con bú, vừa mổ hoặc có bệnh nền. Một số thuốc làm mềm phân hay tạo khối có thể được bác sĩ chỉ định, nhưng cần dùng đúng loại và uống đủ nước. Không dùng trà “detox”, thuốc xổ mạnh hay thụt tháo kéo dài.

Khi nào cần đi khám?

Liên hệ nhân viên y tế nếu không đi ngoài trong ba ngày kèm khó chịu, táo bón không cải thiện, đau bụng, chướng, nôn, sốt hoặc có máu trong phân. Đi khám sớm nếu đau tăng, vết khâu bất thường, không kiểm soát được phân hoặc cảm thấy rất yếu.

Câu hỏi thường gặp

Rặn có làm bục vết khâu tầng sinh môn không?

NHS cho biết việc đi ngoài rất khó làm bung vết khâu. Có thể dùng miếng giấy sạch đỡ nhẹ vùng khâu để cảm thấy yên tâm hơn, đồng thời tránh rặn kéo dài.

Uống sắt có gây táo bón không?

Có thể. Không tự ngừng sắt nếu đã được kê; hãy hỏi bác sĩ về liều, thời điểm uống hoặc lựa chọn khác phù hợp.

Mẹ cho con bú có dùng thuốc nhuận tràng được không?

Một số loại có thể phù hợp, nhưng cần được bác sĩ hoặc dược sĩ tư vấn. Không tự dùng thuốc xổ hay sản phẩm thảo dược không rõ thành phần.

Bao lâu thì cần lo lắng?

Nếu ba ngày không đi ngoài, đau hoặc chướng bụng, buồn nôn, nôn hay có máu trong phân, nên liên hệ nhân viên y tế.

Nguồn tham khảo

• NHS – Your body after the birth
• MedlinePlus – Constipation self-care
• Wirral NHS – Your postnatal care
• ACOG – Constipation and fiber guidance
• UHCW NHS – Care for mothers after birth

Nội dung trong bài chỉ nhằm cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Nếu bạn có bệnh nền, đang dùng thuốc, đang cho con bú hoặc có triệu chứng bất thường, hãy hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ.